VEH bekritiseert erfpachtbeleid banken. Door Johan Smedema.

Categorie: Algemeen
Gepubliceerd: 31-05-2011

Vanaf begin 2010 is de bancaire sector gestopt met de financiering van woningen die op grond met particulier erfpacht staan. De banken wilden geen hypotheekleningen meer verstrekken voor dergelijke huizen, omdat zij vreesden voor forse canonverhogingen, waardoor de huiseigenaar mogelijk in betalingsproblemen zou komen.

Het veranderde beleid van de banken heeft grote negatieve gevolgen voor de verkoopbaarheid van de woningen op particuliere erfpacht. Rob Mulder, directeur strategie en belangenbehartiging van belangenorganisatie Vereniging Eigen Huis, ergert zich aan de risicomijdende houding van de banken. “Ondanks dat ze aan het staatsinfuus zijn geraakt, vertonen ze geen enkele maatschappelijk verantwoordelijkheidsbesef.” Dit zegt Mulder in het nieuwe nummer van het NVMagazine.

Bij erfpacht is een huizenkoper wel eigenaar van de woning, maar niet van de grond. De verpachter van die grond kan een particuliere instelling zijn, zoals een Vereniging van Eigenaren, of de gemeente. In de zogeheten ‘akte van vestiging’ zijn de verplichtingen tussen eigenaar en erfpachter vastgelegd, waaronder de canon. De erfpachtcanon kan in sommige gevallen worden afgekocht, maar dat is niet altijd mogelijk, waardoor volgens de banken forse verhogingen doorgevoerd kunnen worden.

Rob Mulder vindt het huidige weigerachtige gedrag van banken bij particulier erfpacht onbegrijpelijk. “Ze hebben echt een heel groot probleem veroorzaakt. Zonder het iemand te vertellen, hebben ze collectief besloten die financiering niet meer te doen. Wij vinden dit uitermate verdacht en hebben dit ook bij de NMa gemeld. Zij kijken hier ook naar. Het is gewoon verboden om afspraken te maken die de concurrentie beperken. Die banken hebben dit probleem veroorzaakt en wij vinden dat zij dit ook moeten oplossen.”

Gemeentelijke erfpacht

Mulder vindt het opvallend dat banken een onderscheid maken tussen woningen op gemeentelijke en particuliere erfpachtgrond, terwijl de erfpachtconstructies vaak identieke voorwaarden bevatten. “Vaak zijn particuliere erfpachtcontracten afgekeken van gemeentelijke contracten. Wij vonden het vreemd dat banken stopten met de financiering van alle particuliere erfpacht, terwijl ze gemeentelijke erfpacht zijn blijven financieren en ook financiering onder Nationale Hypotheekgarantie mogelijk is, waardoor banken geen risico lopen. Op een bepaald moment kwam wel het bericht dat de ING ook moeilijk ging doen over gemeentelijke erfpacht.”

Mulder wijst er op dat ook bij gemeentelijke erfpacht misstanden voorkomen. “De gemeente Amsterdam laat bijvoorbeeld zien hoe het echt niet moet. Bijna alle koopwoningen in Amsterdam staan op grond met gemeentelijke erfpacht. Dan loopt de erfpachtperiode af en gaat vervolgens de canon tot wel 80 keer over de kop. Als je zelf de grond in eigendom zou hebben gehad, dan zou je hebben geprofiteerd van zowel de stijging van de waarde van de woning en van de grond. Nu heb je alleen de woning en bovendien zegt de gemeente: die grond is in waarde gestegen en daarom moet de canon worden verhoogd.”

Onverkoopbaar

Vereniging Eigen Huis schat dat ongeveer 360.000 eigenwoningbezitters een huis op particuliere erfpacht hebben. Dat is ongeveer een tiende van het totale eigenwoningbezit. Mulder: “Als je het huis bijvoorbeeld wilt verbouwen, heb je een probleem. Je kunt geen extra hypotheek nemen, om je huis uit te bouwen of energiezuiniger te maken. Sommige mensen hebben een woning verkregen door middel van een erfenis. Als daar particuliere erfpacht opzit, dan is dat huis onverkoopbaar. De bank geeft een nieuwe bewoner geen nieuwe hypotheek. Wat moet je dan? Als er nog een hypothecaire schuld is, dan moet je ook nog die hypotheek blijven betalen. Mensen zitten hierdoor helemaal klem. Ook als je in een scheiding zit, of van baan wilt veranderen, kun je ook niet van je woning af. Dit vinden wij gewoon schunnig.”

Mulder wil dat de banken de erfpachtzaken weer individueel gaan bekijken, maar vindt ook dat consumenten een betere bescherming moeten krijgen op het gebied van erfpacht. “Het ligt aan het contract, of de canon fors verhoogd kan worden. Als het niet goed contractueel geregeld is, komen dergelijke verhogingen voor. We zijn voor een betere rechtsbescherming voor erfpachters en hebben dit onlangs nog een keer bij de overheid onder de aandacht gebracht. De stijging van de canon moet aan bepaalde grenzen worden gebonden.”

Bron: www.nvm.nl

Door Johan Smedema. 

Wij zijn niet aansprakelijk te stellen voor onjuiste of onvolledige informatie die in de nieuwsartikelen vermeld staan; er zijn aan deze gegevens geen rechten te ontlenen. Uiteraard zijn de nieuwsartikelen met de grootst mogelijke zorgvuldigheid opgesteld.